Bas gitarın topluluktaki yeri çoğu zaman yanlış anlaşılır. Kimi kursiyer onu ritim bölümünün sessiz bir parçası sayar, kimi de gitara benzer bir solo çalgısı gibi görür. İkisi de eksiktir: bas, ritim ile armoni arasındaki bağı kuran çalgıdır.
Ritim tarafında bas, davulla birlikte zemini kurar. Basın notaları büyük davulla nasıl hizalandığı, bir parçanın oturup oturmadığını doğrudan belirler. İki çalgı arasındaki milisaniyelik kaymalar duyulur. Bas öğrenimi, davul dinlemekle iç içe yürür.
Armoni tarafında bas, akorun kökünü söyler. Aynı akor dizisi, basın seçtiği notaya göre bambaşka duyulur; kök yerine üçlü ya da beşli seçmek, akorun karakterini değiştirir. Basçının armoni bilgisi, eşlik yapan diğer çalgılardan geride olamaz.
Bu iki işlev birleştiğinde, basın asıl işi ortaya çıkar: akorlar arasında geçişler kurmak. Bir akordan diğerine giden yürüyen bas hattı, hem armoniyi bağlar hem ritmi taşır. Bu, caz ve pek çok popüler türde basın temel dilidir.
Teknik tarafta iki ana yol vardır. Parmakla çalmak yuvarlak ve dolgun bir ton verir; işaret ve orta parmak dönüşümlü kullanılır ve eşitlik temel hedeftir. Pena ile çalmak daha keskin ve net bir vuruş sağlar, rock ve benzeri türlerde yaygındır. İkisi de öğrenilebilir ve çoğu basçı duruma göre seçer.
Susturma, bas tekniğinin en çok ihmal edilen ve en belirleyici parçasıdır. Çalınmayan tellerin sessiz kalması gerekir; aksi hâlde doku bulanıklaşır. Sağ elin başparmağı ve sol elin serbest parmakları bu görevi üstlenir ve bu, bilinçli olarak çalışılması gereken bir beceridir.
Ton ayarı da işlevle ilgilidir. Bas, dokuda kendine ayrılmış alt bölgeyi doldurur; aşırı tiz ya da aşırı yoğun bir ton, davul ve gitarla çakışır. Kayıt dinlemek, bu dengeyi bulmanın yoludur.
Beş telli ve daha çok telli basların kullanımı yaygınlaşmıştır; ek tel, alt bölgeyi genişletir ve pozisyon değişikliğini azaltır.
Bas öğrenmeye başlamak için gitar bilmek gerekmez; iki çalgı teknik olarak akrabadır ama işlevleri farklıdır.
Bas öğreniminde en verimli çalışma biçimlerinden biri, kayıtlara eşlik etmektir. Tanıdık bir parçanın bas hattını kulaktan çıkarmak hem armoni bilgisini hem de ritmik oturuşu aynı anda geliştirir; ayrıca basın dokudaki yerini doğrudan duyurur.
Soru ve cevap
Bas çalmak için gitar bilmek gerekir mi?
İki çalgı teknik olarak akrabadır ama işlevleri farklıdır; bas armoni ile ritim arasındaki bağı kurar.
Parmakla mı pena ile mi çalmalı?
İkisi de öğrenilir. Parmak yuvarlak ve dolgun, pena keskin ve net bir ton verir; seçim türe ve parçaya göre yapılır.
Bu konunun dersi
DerslerimizBas Gitar Dersi