Kayıtta Kendi Sesini Duymak: Niçin Yabancı Gelir?
Söyleyen kişi sesini iki kanaldan duyar; mikrofon yalnız birini kaydeder.
Kaydedilmiş bir sesi dinlemek, o sesi üretirken duymaktan farklıdır. Fark bir kayıt kusurundan değil, iki ayrı iletim yolundan doğar. Söyleyen kişi kendi sesini iki kanaldan birlikte alır.
Birinci kanal havadır; ses dışarı çıkar ve kulağa havadan ulaşır. İkinci kanal kemiktir; ses kafatası kemikleri ve dokular üzerinden doğrudan iç kulağa geçer. Kemik yolu alt frekansları öne çıkarır ve sese içeriden bir kalınlık katar. Bu kanalın payı özellikle alçak bölgede belirgindir.
Mikrofon yalnız birinci kanalı kaydeder. Kayıtta kemik yolunun kattığı alt bölge eksiktir, geriye havadan taşınan kısım kalır. Karşıdaki kişi aynı eksiklikle dinlediği için, kayıt onun duyduğu sese daha yakındır.
Alışkanlık bu farkı büyütür. Söyleyen kişi yıllarca kemikle beslenmiş sürümü duymuş ve ölçüsünü ona göre kurmuştur. Kayıt o katmanı kaldırdığında ses ince ve zayıf gelir; oysa değişen şey sesin kendisi değil, ona ulaşan yoldur.
Şan çalışmasında kayıt almanın karşılığı burada çıkar. Söyleyen kişinin kendi kulağıyla verdiği kararlar ile dışarıdan duyulan sonuç arasındaki açıklık, ancak kayıt dinlenirken aynı düzlemde karşılaştırılabilir hâle gelir. Ölçü aleti kulak olduğu sürece, o kulağın hangi kanalı duyduğu bilgisi işin parçasıdır.
Soru ve cevap
Kayıttaki ses niçin farklı duyulur?
Söyleyen kişi sesini hem havadan hem kafatası kemiklerinden alır; kemik yolu alt frekansları öne çıkarır. Mikrofon yalnız hava yolunu kaydettiği için o alt katman kayıtta bulunmaz.
Kayıt, karşıdakinin duyduğu sese mi daha yakındır?
Dinleyen kişi kemik yolunun kattığı alt bölgeyi hiçbir zaman duymaz. Kayıt da aynı eksiklikle çalıştığı için dışarıdan duyulan sese daha yakın bir karşılık verir.
Bu konunun dersi
DerslerimizŞan Dersleri ve Vokal Koçluğu