ANKANOM WhatsApp'tan yazın
Gitar

Britten'ın Nocturnal'i: Tema Neden Sonda?

Varyasyonların kaynağı en sonda duyulursa dinleyici ne yapar?


Varyasyon dizilerinde tema baştadır; dinleyici önce kaynağı duyar, sonra onun değişen hâllerini izler. Benjamin Britten'ın Nocturnal'i bu sırayı tersine çevirir ve eserin bütün gerilimi oradan doğar.

Britten eseri 1963 kasımında, ellinci yaş gününün hemen öncesinde tamamladı ve Julian Bream'e adadı. Bream ilk seslendirmeyi 12 Haziran 1964'te Aldeburgh Festivali'nde, Jubilee Hall'da yaptı.

Eser John Dowland'ın 1597'de basılan şarkı derlemesinde yer alan Come, heavy Sleep üzerine kurulu sekiz bölümden oluşur ve bölümlerin her biri ayrı bir karakter taşır. Bölümler boyunca şarkının izleri parça parça duyulur; bütün ezgi ise ancak kapanışta, kendi hâliyle ortaya çıkar.

Dinleme deneyimi bu kurguyla değişir. Kaynağı bilmeyen biri önce dağınık izlenimler toplar, sonunda bunların nereden geldiğini anlar; şarkıyı tanıyan biri ise her bölümde ezginin gölgesini arar. İki dinleyici aynı eserde başka iki yol izler. Eser boyunca gitar tek başınadır. Eşlik yoktur.

Bream'in kaydı 1967'de yayımlandı ve eser kısa sürede gitar dağarının merkezine yerleşti; bugün yirminci yüzyılın başlıca gitar eserlerinden sayılıyor. Bir şarkının dört yüz yıl sonra, üstelik sondan başlanarak yeniden anlatılması böyle mümkün oldu.

Soru ve cevap

Nocturnal hangi şarkı üzerine kuruludur?

Eser John Dowland'ın Come, heavy Sleep şarkısını temel alır. Şarkının tamamı bölümlerin ardından, eserin kapanışında duyulur.

İlk seslendirme ne zaman yapıldı?

Julian Bream eseri 12 Haziran 1964'te Aldeburgh Festivali'nde, Jubilee Hall'da çaldı. Britten besteyi bir önceki yılın kasımında tamamlamıştı.