Heitor Villa-Lobos ve Gitar Dağarının Genişlemesi
Villa-Lobos gitarı içeriden bilen bir besteciydi; etütleri bugün hâlâ teknik ve müzik aynı anda öğretiyor.
Heitor Villa-Lobos'un gitara katkısı, gitar için yazan çoğu besteciden farklı bir yerden gelir: çalgıyı kendisi çalıyordu. Rio de Janeiro'nun sokak müziği chorodan geliyordu ve gitarın ne yapabileceğini kâğıt üstünden değil parmaktan biliyordu. Bu, yazdıklarının el altında durmasını sağlar.
On İki Etüt, 1929'da tamamlandı ve Segovia'ya ithaf edildi. Etüt geleneği genellikle tek bir teknik sorunu izole eder; Villa-Lobos bunu yapar ama sorunu müzikal bir fikre bağlar. Birinci etüt baştan sona arpejdir, aynı zamanda bir harmonik yürüyüştür. Yedinci etüt ölçek çalışmasıdır, aynı zamanda bir marştır. Onbirinci etüt pozisyon geçişini bir anlatıya çevirir.
Beş Prelüd 1940'ta yazıldı ve gitar dağarında en çok çalınan takımlardan biri oldu. Birinci prelüd Brezilya'nın iç bölgelerinin ezgisini bas telde taşır; üçüncüsü Bach'a açık bir selamdır; beşincisi salon valsine yaklaşır. Beş parça birlikte, bir çalgının kaç farklı karakteri taşıyabileceğini gösterir.
Villa-Lobos'un teknik buluşlarından biri, sol elin biçimini koruyarak klavye boyunca kaydırılmasıdır. Aynı parmak şekli farklı perdelerde farklı akorlar üretir; icracı için kolay, kulak için zengin bir sonuç verir. Bu fikir yalnız onun eserlerinde kalmadı, sonraki besteciler tarafından da kullanıldı.
Etütlerin bugünkü kullanımı pedagojiktir ama konser dağarında da durur. Bir kursiyer birinci etüdü teknik çalışma olarak alır; aynı etüt konser programında da yer bulur. Bu ikili işlev, Villa-Lobos'un etütlerini Sor ve Giuliani etütlerinden ayıran şeydir.
Villa-Lobos'un choro geçmişi eserlerinde ritim olarak da durur. Choro, on dokuzuncu yüzyıl sonunda Rio'da Avrupa salon danslarının Brezilya ritimleriyle karışmasından doğdu; gitar bu toplulukta bas hattı ve armoniyi birlikte taşıyan çalgıydı. Etütlerdeki bas hareketliliği ve orta seslerin yürüyüşü, bu pratikten gelir. Eserleri yalnız konser dağarı olarak okumak, bu katmanı gözden kaçırır.
Derslerimizde On İki Etüt tek tek ve teknik hedefe göre verilir: birincisi sağ el arpej eşitliği, yedincisi ölçek hızı ve temizliği, sekizincisi bağlı çalma için. Sıra numarasına göre değil, kursiyerin o anda açtığı teknik başlığa göre seçilir.
Soru ve cevap
Villa-Lobos etütleri sırayla mı çalışılır?
Zorluk sırası numara sırasıyla aynı değildir. Etütler, kursiyerin o dönemde çalıştığı teknik başlığa göre seçilir; birinci ve sekizinci etüt daha erken, onbirinci ve onikinci daha ileri seviyededir.
Beş Prelüd hangi seviyede?
Birinci ve dördüncü prelüd orta seviyede erişilebilir; üçüncü ve beşinci daha ileri sağ el kontrolü ister. Takım olarak çalınmaları şart değildir.
Bu konunun dersi
DerslerimizKlasik Gitar Dersi