ANKANOM WhatsApp'tan yazın
Topluluk ve sahne

Big Band: Yazılı Düzenleme ile Doğaçlamanın Dengesi

On yedi kişilik bir toplulukta doğaçlamaya yer açmak, düzenleme işidir.


Büyük caz orkestrası — big band — 1920'lerde biçimlendi ve 1930-1940 arasında popüler müziğin ana formatı oldu. Standart kadro beş saksofon, dört trompet, dört trombon ve dört kişilik ritim bölümünden oluşur.

Bu büyüklükte bir topluluk doğaçlamaya dayalı olarak çalışamaz; yazılı düzenleme zorunludur. Düzenlemenin işi, yazılı bölümlerle solo bölümleri dengelemektir. Tipik bir parçada tema bölümü yazılıdır, ortada solistlere ayrılmış bölümler bulunur, arkada yazılı eşlik figürleri — riff — çalınır.

Bölüm yazısı kendi tekniğine sahiptir. Beş saksofonun bir ezgiyi armonize etmesi, her sesin ayrı bir akor sesini taşıması ve hepsinin aynı ritimde hareket etmesi anlamına gelir. Bu yazım biçimi, bölümün tek bir çalgı gibi duyulmasını sağlar.

Fletcher Henderson ve Don Redman bu yazının kurucularındandır. Duke Ellington ise farklı bir yol izledi: düzenlemelerini belirli müzisyenler için, onların ton ve üsluplarını hesaba katarak yazdı. Topluluğu bir çalgı, üyelerini o çalgının renkleri gibi kullandı.

Count Basie orkestrası daha seyrek yazı ve güçlü ritim bölümüyle ayrıştı; boşluk kullanımı ve az notayla etki kurma bu geleneğin işaretidir.

Format 1950'lerden sonra ticari olarak zayıfladı ama eğitim kurumlarında sürdü. Bugün pek çok müzik okulunun bünyesinde big band bulunur; okuma, bölüm içinde kaynaşma ve solo alma becerileri burada birlikte çalışılır.

Derslerimizde topluluk çalışması yazılı düzenleme ve solo dengesiyle yürütülür. Kursiyer hem partisini okumayı hem verilen bölümde doğaçlamayı öğrenir.

Soru ve cevap

Big band'de okuma şart mı?

Şarttır. Yazılı düzenleme formatın temelidir; solo bölümler bu yazılı yapının içine yerleştirilir.

Bölüm yazısı nedir?

Aynı gruptaki çalgıların bir ezgiyi armonize ederek ve aynı ritimde çalmasıdır. Bölüm böylece tek bir çalgı gibi duyulur.