Çocukta İlk Altı Ay: Neye Bakmalı?

Çocuğunu derse yazdıran velinin ilk altı aydaki yaygın sorusu şudur: ilerliyor mu? Bu soru anlaşılırdır, ama bu dönemde yanlış şeyi ölçer. İlk altı ay, teknik ilerlemenin değil ilişkinin kurulduğu dönemdir.

Bakılması gereken ilk şey, çocuğun çalgıyı derse gelmediği bir günde eline alıp almadığıdır. Kendiliğinden çalınan beş dakika, zorlanarak çalışılan otuz dakikadan daha çok şey söyler. Bu davranış varsa, teknik ilerleme zaman içinde gelir.

İkincisi, dersten sonra ne anlattığıdır. "İyiydi" cevabı bilgi vermez; "şunu öğrendim" ya da "şu zor geldi" cevabı, çocuğun derste bir şeye tutunduğunu gösterir. Hiçbir şey anlatmayan bir çocuk için, dersin içeriği ile ilgisi arasındaki bağ henüz kurulmamış olabilir.

Üçüncüsü, duyduğu müziğe verdiği tepkidir. Bir şarkıyı çalgısında aramaya kalkması, bir ezgiyi mırıldanması ya da dinlediği bir parçayı sorması, müzikle kurulan ilişkinin çalgı dersinin dışına taştığını gösterir. Bu, en güvenilir göstergelerden biridir.

Dördüncüsü, hata karşısındaki tutumudur. Yanlış çaldığında dağılan ve bırakan bir çocuk için çalışma biçimi fazla sonuç odaklı kurulmuş olabilir. Yanlışı fark edip tekrar deneyen çocuk, öğrenmenin asıl mekanizmasını kurmuş demektir.

Bu dönemde bakılmaması gereken şeyler de vardır. Kaç parça öğrendiği, hangi sayfada olduğu, başka bir çocuktan ileride mi geride mi olduğu — bunların hiçbiri ilk altı ayda anlamlı bilgi vermez. Çocuklar arasındaki hız farkı bu dönemde çok büyüktür ve sonraki yıllarla korelasyonu zayıftır.

Velinin yapabileceği en yararlı üç şey şunlardır. Birincisi, çalışma saatini sabitlemektir; küçük çocuk kendi başına bir düzen kuramaz. İkincisi, evde müzik dinlenen bir ortam sağlamaktır — çocuğun çaldığı türden müzikler evde hiç duyulmuyorsa, çalgı yalıtılmış bir uğraş olarak kalır. Üçüncüsü, dinleyici olmaktır: çocuk çaldığında dinlenmesi, düzeltilmesinden daha çok işe yarar.

Yapılmaması gereken şey ise evde ikinci bir öğretmen olmaktır. Velinin derste verilen teknik düzeltmeleri tekrarlaması, çoğu zaman çocuğun direncini artırır ve ders ile ev arasındaki ayrımı bulanıklaştırır.

Altıncı ayın sonunda devam kararı verilirken bu gözlemler bir araya getirilir. Teknik olarak yavaş ama ilişkisi kurulmuş bir çocuk devam eder. Teknik olarak hızlı ama her derse zorla gelen bir çocuk için ise çalgı, ders biçimi ya da program gözden geçirilir.