Ev İçin Klavye: Tuş Sayısı ve Tuş Ağırlığı

Piyano dersine başlayan kursiyerin ilk sorusu çoğu zaman evde ne alınacağıdır. İki teknik ölçü kararın büyük bölümünü belirler: tuş sayısı ve tuş mekanizması.

Tuş sayısı, çalınacak dağarla ilgilidir. Altmış bir tuşlu bir klavye ilk aylar için yeterli görünür; ancak klasik dağarın bir bölümü beş oktavın dışına çıkar ve kursiyer kısa sürede sınıra dayanır. Yetmiş altı tuş çoğu durumu karşılar, seksen sekiz tuş ise akustik piyanonun tam aralığıdır ve ileride çalgı değiştirme ihtiyacını ortadan kaldırır.

İkinci ölçü daha önemlidir. Tuşun parmağa gösterdiği direnç, tekniğin kurulduğu zemindir. Ağırlıklandırılmış tuş düzeneği akustik piyanonun mekanizmasını taklit eder; parmak ucuna benzer bir geri bildirim verir. Hafif, yaylı tuşlu bir klavyede çalışan kursiyer derste akustik piyanoya oturduğunda elinin yetişmediğini görür. Ev çalgısı ona direnç öğretmemiştir.

Hoparlör ve ses kalitesi sıralamada bundan sonra gelir. Kulaklıkla çalışılacaksa dâhili hoparlörün önemi azalır; buna karşılık kulaklık çıkışının ve pedal girişinin bulunması gerekir. Tek düğmeli anlık pedal yerine, gerçek pedal biçiminde ve sürekli çalışan bir pedal tercih edilir.

Tuş yüzeyi de küçük ama sürekli hissedilen bir ayrıntıdır. Parlak plastik, uzun çalışmada terleyen parmakta kayar; mat yüzeyli ya da dokulu tuşlar daha kararlı bir temas verir. Tuş genişliği ise akustik piyanoyla aynıdır; dar tuşlu küçük klavyelerde öğrenilen aralık duygusu piyanoya oturmaz.

Ses üretiminin yanında tepki süresi de sorulur. Tuşa basıldığında sesin gecikmeden gelmesi gerekir; küçük bir gecikme bile ritmik çalışmada kursiyeri geriye çeker ve kendi çalışına güvenini azaltır.

Çalgının konumu seçim kadar etkilidir. Sabit bir yerde, oturma yüksekliği ayarlanabilir bir tabureyle kurulmuş bir klavye her gün kullanılır; masanın kenarına konmuş, her çalışmadan önce kurulması gereken bir çalgı zamanla kullanılmaz olur.

Ev için elektronik bir çalgıyla başlamak yaygın ve makul bir yoldur. Karar verirken çalgının kaç yıl kullanılacağı hesaba katılır; iki yıl sonra değiştirilecek bir seçim, ilk günden biraz daha kapsamlı bir seçimden çoğu zaman daha yorucudur. Tanışma görüşmesinde kursiyerin hedefi ve ayırabildiği yer birlikte konuşulur.