Ana sayfa › Derslerimiz › Kompozisyon, Armoni ve Bestecilik › Makam Teorisi
Makam Teorisi
Perde ve koma sistemi, çeşni ve seyir mantığı ile usullerin birlikte çalışıldığı; Türk müziği nazariyatına yönelik bir program.
Program
Makam Teorisi Dersi Nedir, Nasıl İşler
Makam teorisi dersi; Türk müziğinin perde ve koma sistemi, çeşniler, makamların seyir mantığı ve usuller üzerine yürüyen bireysel bir derstir. Ders haftada bir kez birebir işlenir ve kursiyerin çaldığı çalgıyla birlikte yürütülür.
Makam, bir diziden ibaret değildir. Aynı sesleri taşıyan iki makam, seyirleri farklı olduğu için birbirinden bambaşka duyulur; hangi perdeden başlandığı, nerede durulduğu ve nasıl karar verildiği makamın kimliğini belirler. Bu yüzden derste dizi ezberinden çok seyir çalışması öne çıkar.
Perde sistemi kulakla kurulur. Batı müziğinin eşit aralıklı düzeninden farklı olarak Türk müziğinde komalarla bölünmüş bir perde anlayışı vardır; bu aralıklar ancak dinleyerek ve söyleyerek içselleştirilir. Derste her yeni çeşni önce söylenir, sonra çalgıya aktarılır ve ancak sonra yazılır.
Ders içeriği
Derste Neler Çalışılır
Başlıkların ağırlığı kursiyerin çalgısına ve hedefine göre değişir.
Perde ve koma
Türk müziği perde adları, koma bölünmeleri, aynı perdenin makama göre değişen yeri.
Çeşniler
Dörtlü ve beşli çeşnilerin tanınması, söylenmesi ve çalgıda bulunması.
Makam seyri
Başlangıç, güçlü ve karar perdeleri; seyrin yönü ve makamın tanınması.
Makam aileleri
Rast, uşşak, hicaz, kürdi, nihavend ve segâh ailelerinin karşılaştırılması.
Usuller
Sofyan, düyek, aksak, devr-i hindi ve uzun usuller; usul-ezgi ilişkisi.
Çözümleme
Bir eserin makam ve usul bakımından çözümlenmesi, geçki noktalarının bulunması.
Kur düzeni
Dört Kurda İlerleme
Kurlar kazanılan yeterlikle geçilir; çeşni tanıma ve seyir duyumu ölçüt alınır.
Kur 1
Perde
Perde adları ve koma anlayışı, temel çeşnilerin söylenerek kurulması.
Kur 2
Makam
Basit makamların seyri, karar ve güçlü perdeler, ilk eser çözümlemeleri.
Kur 3
Usul
Usullerin makamla birlikte çalışılması, aksak ve uzun usuller.
Kur 4
Uygulama
Geçki ve mürekkep makamlar, dağar çözümlemesi, taksim ve doğaçlamaya giriş.
Yöntem
Yöntem
Her çeşni önce söylenir. Koma aralıkları kâğıttan öğrenilemez; kursiyerin sesiyle üretebildiği bir aralık, çalgıda da doğru yerde bulunur. Bu yüzden derste söyleme çalışması, çalgı çalışmasından önce gelir ve her kurda sürdürülür.
Makam dağardan öğrenilir. Bir makamın kimliği, o makamda yazılmış eserleri dinleyerek ve çalarak kurulur; kuramsal tanım bu deneyimin özetidir. Derste her makam için birkaç temel eser dinlenir, seyir bu eserler üzerinden gösterilir.
Usul ezgiden ayrılmaz. Türk müziğinde usul, ezginin altına konan bir sayaç değil, cümlenin nasıl kurulduğunu belirleyen bir yapıdır. Bu yüzden usul çalışması makam çalışmasıyla aynı derste, birlikte yürütülür.
Kayıt öncesinde birebir deneme dersi düzenlenmektedir
Bu görüşmede kursiyerin hedefi, ayırabildiği çalışma zamanı ve varsa geçmiş deneyimi konuşulur; program buna göre belirlenir.
Rehber
Makam ve Türk Müziği Üzerine Yazılar
Perde sistemi, çeşniler, usuller ve dağar üzerine yazılar.
Yazılar kategori başlıklarına göre ayrılmıştır.
Solfej, teori ve armoni yazıları ↗Makam teorisi dersine kaç yaşında başlanır?
Makam teorisinde alışılmış başlangıç on iki yaş civarıdır; belirleyici olan koma aralıklarını kulakla ayırt edebilecek bir işitme olgunluğuna ulaşmaktır. Daha küçük yaşta çalgı dersi içinde makamsal dağarla tanışılır. Yetişkin için üst sınır yoktur.
Makam teorisi dersi ücreti nasıl belirleniyor?
Ücret; dersin bireysel mi grup mu olduğuna, haftalık ders sayısına ve ders süresine göre değişir. Dönem başında kaç ders alınacağı da hesaba girer. Güncel ücretler için bizi arayabilir ya da WhatsApp üzerinden yazabilirsiniz.
Nota bilmem gerekir mi?
Temel nota bilgisi gerekir; Türk müziği notasyonunda kullanılan değiştirici işaretler ders içinde ayrıca öğretilir. Nota bilmeyen kursiyerler için program teori ve solfej dersiyle birlikte kurulur.
Batı müziği bilgim makam öğrenmeme engel olur mu?
Engel olmaz, aksine kolaylaştırır; dizi, aralık ve tartım bilgisi ortak zemin sağlar. Yeni öğrenilmesi gereken şey koma anlayışı ve seyir mantığıdır. Eşit aralıklı düzene alışkın bir kulak için ilk haftalarda söyleme çalışması özellikle önemlidir.
Hangi çalgıyla çalışılıyor?
Ders kursiyerin kendi çalgısıyla yürütülür; kanun, ud, bağlama, ney ve keman gibi perdesiz ya da ayarlanabilir çalgılar koma aralıklarını doğrudan verdiği için elverişlidir. Piyano gibi eşit aralıklı çalgılarda çalışan kursiyerlerde söyleme ve dinleme çalışması ağırlık kazanır.
Taksim yapmayı öğretiyor musunuz?
Öğretiyoruz; taksim ve doğaçlama dördüncü kurun başlıklarından biridir. Seyir mantığı oturduktan sonra kursiyer kendi cümlelerini kurmaya başlar.
Bağlantılar
Buradan sonra nereye bakılır
Aynı ailedeki diğer dersler
Ailenin bütünü
Bu programın bağlı olduğu çalgı ailesi, ortak yöntem ve kur düzeniyle tek sayfada toplanmıştır.
Kompozisyon, Armoni ve Bestecilik Aile sayfasıÖn görüşme
Tanışma görüşmesi için bize ulaşın
Kayıt öncesinde birebir deneme dersi düzenlenmektedir. Haftanın yedi günü 09:00 – 23:00 arası açığız.
Bilgi bırakın ↗Stüdyolar
Ders, prova ve kayıt aynı çatı altında
On iki stüdyo, kafe, bahçe alanı ve araç park yeri Kolej’deki kurum içindedir.
Stüdyoları görün ↗